Hoe kwam je aan een partner toen er nog geen Whatsapp en Tinder was en je iemand nooit ‘zomaar’ in het openbaar mocht aanspreken? De jaarlijkse kermis bood uitkomst, zoals die in Rotterdam. Oude advertenties laten zien hoe jongeren al van tevoren een scharrel probeerden te regelen.
In bezit van 'automobiel en veel centen'
In een tijd dat nog lang niet iedereen eigen vervoer (zoals een fiets) had, was je reservoir aan potentiële partners beperkt. Vaak ‘koos’ je iemand uit je eigen dorp, of volgde je het dringende advies van je ouders om nader kennis te maken met iemand die zij hadden uitgekozen. De keuze was verder beperkt doordat je geacht werd iemand van je eigen geloof en uit je eigen sociale klasse te huwen. Spontaan uitgaan? Meisjes werden op (dans)avonden vaak vergezeld door een chaperonne, doorgaans hun moeder, die een oogje in het zeil hield.
De jaarlijkse kermis was een van de weinige gelegenheden waarop jonge mensen redelijk hun eigen gang konden gaan. Het was dé gelegenheid om sociale conventies te laten vieren. Talloze relaties zijn er begonnen. Maar kermisgangers lieten niet alles aankomen op de feestdagen zelf. Al in de aanloop er naartoe kon je een ‘kermisvrijer’ proberen te regelen. Daarvoor kon je een contactadvertentie plaatsen in de krant, een verschijnsel dat in Nederland vanaf het midden van de negentiende eeuw opgang maakte.
Op zoek naar 'aardige, mollige mokkels'
De ene krant bood meer ruimte aan zulke advertenties dan de andere. Dagbladen met een religieuze signatuur moesten er niets van weten. Het vrijzinnige Rotterdamsch Nieuwsblad gaf de kermisgangers echter zeer ruim baan. Soms stonden er tientallen advertenties tegelijk in de krant, stuk voor stuk veel frivoler dan de gebruikelijke huwelijksadvertenties. Jongens zochten meisjes, meisjes zochten jongens. Wel met voldoende centen op zak, natuurlijk: dat werd vaak onomwonden geëist. De advertenties hadden een jolige toon die de rest van het jaar niet in de krant werd aangetroffen.
Reacties op de advertenties moesten nooit worden gestuurd naar een huisadres; dat zou iemands identiteit in een pril stadium kunnen prijsgeven. Ook zouden brieven door ouders kunnen worden onderschept. Brieven moesten daarom worden voorzien van een nummer of een andere code en vervolgens gezonden naar het kantoor van de krant, of naar een kiosk of boekhandel, waar ze werden afgehaald. Zo konden de posterijen worden omzeild. Nu maar hopen dat er een match ontstond, want iedereen wilde natuurlijk ‘scoren’ op de kermis. Anders moest je een heel jaar wachten op de volgende kans.
Meer historische kranten, boeken en tijdschriften doorzoeken? Dat kan op Delpher.nl.
Meer Liefde van Toen vind je op het gelijknamige Instagramaccount
0 reacties