Deze website maakt gebruik van cookies

Deze website gebruikt cookies om filmpjes van YouTube te tonen en social mediaknoppen van Facebook, Twitter en Pinterest (third party cookies). Als je deze cookies niet wil, dan kun je dat hier aangeven. De betreffende functionaliteit wordt dan uitgeschakeld. Wij plaatsen zelf wel altijd functionele cookies voor de werking van onze website en (anonieme) analytische cookies om onze site te verbeteren.

Ontdek de verhalen van Zuid-Holland

Vonnis Balthasar Gerards (1584)

Het vonnis van Balthasar Gerardsz., de moordenaar van Willem van Oranje. Dit vonnis is geveld door de Gecommitteerde Raden van Holland samen met het gerecht van de stad Delft, en staat opgetekend in het Eerste Crimineelboek (1536-1591) van de Delftse schepenbank. Dit register bevat verder rapportages van lijkschouwingen, akten betreffende curatelezaken en afstand van boedelgemeenschap door weduwen; allemaal zaken die het stadsbestuur te behandelen had.

In het vonnis van Balthasar Gerardsz. (ongeveer 2,5 pagina's) worden gedetailleerd de motivering voor de moord, de voorbereidingen en de werkwijze van de dader beschreven. Na deze bekentenis komt de rechtbank aan het woord: ‘[...] ’t Welcke wesende een valsch, verradisch, moordadich feijt, bedreven in den persoen van alsulcke personage als den voornoemden Deurluchtighen, hoochgeboren Furst, den heere Prince van Orangien, hooger memorien, geweest is, nyet en behoort ongestraffet te blijven, maer ten exempel van allen anderen seer rigoureuselijcken behoort gestraffet te worden.’ En rigoureus werd het, want Balthasar werd veroordeeld tot een langzame en gruwelijke dood.

Reacties

  1. anoniem

    Een kopie van het vonnis is ooit gebruikt als een soort van echtheidscertificaat voor een aantal artefacten in het Koninklijk kabinet der zeldzaamheden. (kamer 5, lessenaar 21). Het kabinet is ooit opgeheven en de goederen zijn uiteindelijk diverse wegen opgegaan. Om een aantal van deze te kunnen traceren zou ik graag het vonnis in zijn geheel lezen. Is dit mogelijk, bijkomende vraag is de strofen die in dit artikel genoemd worden lijken er op te duiden dat iemand zich al heeft ontfermd over de volledige tekst en dezein kaart heeft gebracht. Is deze tekst daadwerkelijk in zijn geheel eenvoudiger leesbaar dan het handgeschreven origineel beschikbaar?

    13 juli 2012

  2. anoniem

    Het vonnis is, zoals dit artikel zegt, te raadplegen op de studiezaal van Archief Delft. Een transcriptie is te vinden op: https://nl.wikisource.org/wiki/Vonnis_van_Balthasar_Gerards. Natuurlijk is het raadzaam een en ander te controleren.

    16 juli 2012

Plaats reactie

Om spam te voorkomen, stellen wij u een eenvoudige vraag. Vult u alstublieft het antwoord hieronder in.