Geschiedenis van Zuid-Holland de verhalen en de collecties
Er zijn aanwijzingen dat er al in de tiende eeuw een nederzetting was op de plaats waar nu Ouderkerk aan den IJssel ligt. Toch dateert de eerste officiële vermelding van het dorp pas uit 1263. De gemeente Ouderkerk ontstond in 1985, toen de oude dorpen Ouderkerk aan den IJssel en Gouderak werden samengevoegd.
De eerste nederzetting werd nog Ouderkerke genoemd en was gelegen in de Krimpenerwaard, langs de Hollandse IJssel. Eeuwenlang vormde de Hollandse IJssel de voornaamste verbinding tussen de Maasmond en Amsterdam. In de loop der eeuwen groeide Ouderkerke uit tot een belangrijke plaats. De bewoners leefden er onder meer van de veeteelt.
Het was echter vooral de scheepvaart die vanaf de middeleeuwen een grote invloed heeft gehad op de ontwikkeling van Ouderkerk. Zo vestigden zich er vanaf de vijftiende eeuw diverse industrieën die geheel georiënteerd waren op de scheepvaart, zoals scheepswerven, zeilmakerijen en touwslagerijen. In de twintigste eeuw verdwenen de meeste van deze scheepsbedrijven en kwamen er transportondernemingen voor in de plaats. In de jaren zeventig breidde het dorp zich verder uit door de bouw van enkele woonwijken.
Gouderak is in de dertiende eeuw gesticht en werd voor het eerst vermeld in 1274. De naam is afkomstig van het woord ‘rak’, een recht stuk in de rivier tussen twee bochten. In de vijftiende eeuw ontwikkelde Gouderak zich tot een agrarisch dorp, waar men leefde van de veeteelt. Tevens werd het een ambachtsheerlijkheid, wat inhield dat er recht mocht worden gesproken. Het rechthuis was gelegen bij de Stolwijkersluis.
Vanaf de zeventiende eeuw vestigden zich steeds meer industrieën in Gouderak, zoals touwslagerijen en steenbakkerijen. Hoewel het dorp hierdoor in de zeventiende en achttiende eeuw iets groeide, bleef het een kleine nederzetting, waar slechts 400 mensen woonden. Momenteel telt Gouderak ongeveer 3000 inwoners en Ouderkerk aan den IJssel ongeveer 4000.
4 Reacties
Beste Jan, bedankt voor de aanvulling!
Behalve het fotoboekje van Marja de Geus, Ouderkerk a/d IJssel in vroeger tijden (Oostvoorne 1998) zijn er nog de volgende goede fotoboekjes over Ouderkerk aan den IJssel:
J Taal, Ouderkerk aan den IJssel in oude ansichten (Zaltbommel 1972)
H A Voet en R van Herk, Groeten uit Ouderkerk aan den IJssel (Alphen aan den Rijn 1989)
P Geneugelijk en R van Herk, Ouderkerk aan den IJssel in grootmoeders tijd (Zaltbommel 1993)
Beste Jannie, misschien is het boekje in te zien (te leen?) in het Historisch OntmoetingsPunt in de bibliotheek van Ouderkerk. Tweedehands wordt het - op dit moment - in ieder geval nergens aangeboden.
ik ben op zoek naar het boekje ouderkerk in vroegere tijden